Skip to content. | Skip to navigation

Personal tools
Log in Register
This Logo Viewlet registered to qPloneSkinBusiness4 product
You are here: Home พัฒนาการของงานพัฒนาเด็กด้วยการอ่าน

พัฒนาการของงานพัฒนาเด็กด้วยการอ่าน

เขียนโดย ธีรวงศ์ ธนิษฐเวธน์ เลขาธิการ สมาคมไทสร้างสรรค์ คัดจากจดหมายข่าวเด็กไท

พัฒนาการของโครงการพัฒนาเด็กด้วยการอ่าน

front01.jpg



 

dml05.jpg

 

ความตั้งใจของสมาคมไทสร้างสรรค์เติบโตแตกหน่อขึ้นพร้อมการเรียนรู้ จนกลายเป็นความหวังที่จะได้เห็นสังคมนี้ดีกว่าที่เป็นอยู่  ผลสำเร็จจากห้องสมุดเด็กและครอบครัวทำให้เกิดโครงการ “นิทานเพื่อน้อง” ที่ทำให้เด็กๆกว่า ๒๐๐ หมู่บ้านใน จังหวัดขอนแก่น หนองบัวลำภู และมหาสารคาม ได้มีโอกาสสัมผัสกับหนังสือดึๆ ที่เหมาะสมตามวัย  นิทานได้เดินทางไปสู่มือเด็กในชนบทแล้ว   เมื่อ

bike.jpg

หนังสือไปถึงมือเด็กๆ เพื่อนพี่น้องคุณครูพี่เลี้ยง (ผู้ทำงานหนักหนาสาหัสตลอดทั้งวันในศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก) บอกเล่ามาว่า ได้เห็นความงอกงามของเด็กๆ ในโลกแห่งหนังสือและนิทานแล้วชื่นใจ เชื่อมั่น และมีความหวัง หากไม่อาจคาดเดาได้ว่ามันจะยั่งยืน คงทน และเติบโตต่อไปได้ด้วยวิธีใด ตราบเท่าที่ยังไม่มีห้องสมุดให้เด็กๆ ให้พ่อแม่ ให้คุณครูได้ใช้ขณะที่องค์การปกครองส่วนท้องถิ่นก็ยังไม่ได้เข้ามามีส่วนร่วมกระบวนการพัฒนาเด็กในระดับปฐมวัยเท่าที่ควร ชุมชนยังไม่สามารถหาวิธีช่วยกันเพื่อให้ลูกหลานได้รับสื่อเรียนรู้ที่มีค่านี้ได้อย่างต่อเนื่อง  แต่ในท้ายที่สุดก็เกิดความพยายามช่วยกันทำให้เกิดห้องสมุดเด็กขึ้นในชนบท

ทั้งจากการทอดผ้าป่าหนังสือดีและขอทุนสนับสนุนจากผู้มีหัวใจที่ยิ่งใหญ่แห่งการให้ เพื่อให้เด็กๆ ได้มีโอกาสเรียนรู้และเติบโตอย่างเท่าเทียมในแง่มุมที่สามารถกระทำได้ในประเทศนี้ ประเทศที่มีอัตราการกระจายทรัพยากรยอดแย่เป็นอันดับที่หกของโลกสิ่งที่เกิดขึ้นและได้พบเห็น ทั้งจากห้องสมุดเด็กนาทอง ห้องสมุดเด็กโพธิ์กลาง และห้องสมุดเด็กและครอบครัวจังหวัดขอนแก่น คือความชื่นใจ คือกำลังใจ และเกิดความหวังว่า เด็กๆ อีกจำนวนมหาศาลในสังคมนี้ น่าจะมีโอกาสได้รับรู้ถึงความรัก ความอบอุ่น ความมั่นคงได้เท่า ๆ กัน หากมีห้องสมุดเด็กเกิดขึ้นตามมาในทุกๆ ชุมชน มีผู้ใหญ่อ่านหนังสือและเล่านิทานให้ฟังควบคู่ไปกับการเติบโต แล้วที่สุด พวกเขาก็คงสามารถรักษาความเป็นเด็กอันบริสุทธิ์จนโตเป็นผู้ใหญ่ที่เต็มมนุษย์

ในเวลาที่ผ่านมามีหลายสิ่งที่สมาคมฯไม่อาจสร้างให้เกิดขึ้นได้ในห้องสมุดเด็กและครอบครัว จังหวัดขอนแก่น บทเรียนจากการทำงานได้ถูกนำมาเติมเต็มในโครงการเล่านิทานอ่านหนังสือ การคัดสรรหนังสือเด็กที่มีคุณภาพโดยผู้ทรงคุณวุฒิจึงได้เกิดขึ้นในโครงการเล่านิทานอ่านหนังสือ

แนวคิดในการทำงานห้องสมุดเด็กและครอบครัว จังหวัดขอนแก่น ถูกนำมาปรับใช้ในโครงการเล่านิทานอ่านหนังสือ บริบทปัญหาของเด็กของชุมชนเมืองกับชนบทต่างกัน ปัญหาของเด็กๆในชนบทคือความขาดแคลนทรัพยากร แต่ว่าเด็กทุกคนยังมีท่าทีเป็นสมบัติของชุมชนอยู่ ชาวบ้านรู้ว่าเด็กคนไหนเป็นลูกใครบ้าง แต่เด็กที่อยู่ในชุมชนเมืองเป็นเด็กของพ่อแม่คนเดียว เปิดประตูรั้วออกจากบ้านไปไก็ม่มีกลไกอื่นรองรับแล้ว เพราะฉะนั้นถ้าเข้าถึงกลไกในการจัดการทรัพยากรได้ จะทำให้สามารถสร้างประโยชน์ต่อเด็กๆทุกคนได้

เมืองใหญ่อย่างขอนแก่นไม่สามารถตั้งเป้าในเรื่องกลไกการจัดการทรัพยากรได้ คนที่อยู่ในเมืองคือคนปัจเจกชน  ฉะนั้น ตัวแปรอยู่ที่ปัจเจก เป้าหมายในการทำงานตรงนั้นคือครอบครัว เจ้าหน้าที่ทำงานโดยเข้าถึงตัวพ่อแม่ก่อนเข้าถึงเด็ก  เพราะเด็กเดินทางมาห้องสมุดฯเองไม่ได้ ต้องให้พ่อแม่พามา ในขณะที่ห้องสมุดเด็กภูเวียงซึ่งตั้งอยู่กลางชุมชน  เจ้าหน้าที่จึงเข้าถึงตัวเด็กโดยตรงก่อนเข้าถึงพ่อแม่ เด็กสามารถมาห้องสมุดเองได้ และการทำงานจะเน้นไปที่ผู้นำชุมชนมากกว่าพ่อแม่ผู้ปกครอง เพราะผู้นำชุมชนเป็นกลไกสำคัญในการจัดการทรัพยากรที่อยู่ในชุมชน

ฉะนั้น ถ้าจะมีการจัดการทรัพยากรที่ดีในชุมชนชนบทเด็กทุกคนได้รับประโยชน์ในขณะเดียวกัน ส่วนชุมชนเมืองนั้น ถ้าเข้าไม่ถึงพ่อแม่ผู้ปกครอง ต่อให้มีการจัดการทรัพยากรที่ดีก็ไม่เกิดประโยชน์กับเด็ก เพราะว่าพ่อแม่เป็นคนตัดสินใจว่าเด็กจะไปทางไหน

ทั้งหมดนี้เป็นความพยายามของสมาคมไทสร้างสรรค์ที่ต้องการให้ทั้งครอบครัวและชุมชนได้เข้าถึงกลไกอันจำเป็นต่อการเติบโตของเด็กๆ  จนสมาคมฯมีภาพลักษณ์ของการทำงานด้านส่งเสริมการอ่านในวงเล็ก ๆ ไปโดยไม่ได้ตั้งใจ  หากแต่แก่นแท้ของความตั้งใจก็คือ สร้างโอกาสแห่งการเรียนรู้ของบรรดาพ่อและแม่ ผู้ใหญ่ในชุมชน ผู้เป็นไม้ใหญ่ทอดเงาให้เด็กๆ เจริญเติบโต งอกงาม ด้วยความรักและความรู้ (เพราะความรักที่ขาดความรู้คือมหันตภัยสำหรับผู้เป็นที่รักและผู้อื่น) และเติบโตอย่างงดงามเป็นผู้ใหญ่ที่เต็มมนุษย์ เป็นกำลังของสังคม และเป็นอนาคตของผองเราในวันข้างหน้า